İşçilərin bədbəxt hadisələrdən sığorta olunması haqqında

İcbari Sığorta Bürosu

İşçilərin bədbəxt hadisələrdən sığortalanması müasir əmək münasibətlərinin ən vacib elementlərindən biridir. Bu mexanizm həm işçilərin sosial müdafiəsini gücləndirir, həm də işəgötürənlərin məsuliyyətini artıraraq əmək mühitində təhlükəsizlik səviyyəsinin yüksəlməsinə xidmət edir.

Əmək fəaliyyəti zamanı baş verə biləcək bədbəxt hadisələr – istehsalat qəzaları, xəsarətlər, əmək qabiliyyətinin müvəqqəti və ya daimi itirilməsi kimi hallar işçinin həyatına və ailəsinin maddi vəziyyətinə ciddi təsir göstərə bilər. Məhz bu səbəbdən işçilərin icbari sığortalanması hüquqi baxımdan tənzimlənir və işəgötürən üçün öhdəlik kimi müəyyən edilir.

Azərbaycan Respublikasında işçilərin bədbəxt hadisələrdən sığortalanması “İstehsalatda bədbəxt hadisələr və peşə xəstəlikləri nəticəsində peşə əmək qabiliyyətinin itirilməsi hallarından icbari sığorta haqqında” qanunla tənzimlənir. Bu qanuna əsasən, bütün işəgötürənlər işçilərini icbari qaydada sığorta etdirməlidirlər. Sığorta haqqı işəgötürən tərəfindən ödənilir və onun məbləği işçinin əməkhaqqına uyğun olaraq hesablanır.

Sığorta hadisəsi baş verdikdə işçi və ya onun ailə üzvləri müəyyən kompensasiyalar almaq hüququ əldə edir. Bu kompensasiyalara aşağıdakılar daxildir:

• Müalicə xərclərinin qarşılanması
• Müvəqqəti əmək qabiliyyəti itirildikdə ödənişlər
• Daimi əlillik halında aylıq sığorta ödənişləri
• Ölüm halında ailə üzvlərinə birdəfəlik və ya aylıq ödənişlər

Bu sistemin əsas üstünlüklərindən biri ondan ibarətdir ki, işçi hər hansı qəza ilə üzləşdikdə maddi baxımdan tək qalmır. Eyni zamanda işəgötürənlər də risklərini sığorta şirkəti ilə bölüşərək gözlənilməz böyük xərclərdən qorunurlar.

İşəgötürənlər üçün vacib məqamlardan biri də odur ki, işçilərin sığortalanmaması inzibati məsuliyyət yaradır. Bu halda cərimələr tətbiq oluna bilər və hüquqi problemlər meydana çıxar. Buna görə də hər bir müəssisə əmək müqaviləsi bağlanan kimi işçinin sığorta prosesini dərhal həyata keçirməlidir.

Nəticə etibarilə, işçilərin bədbəxt hadisələrdən sığortalanması yalnız hüquqi tələb deyil, həm də sosial məsuliyyət və korporativ mədəniyyətin göstəricisidir. Təhlükəsiz və qorunan əmək mühiti həm işçinin motivasiyasını artırır, həm də müəssisənin uzunmüddətli inkişafına müsbət təsir edir.